De fietser geeft nog even een belletje

Kilometers lang reden we samen, zonder een woord te wisselen. Op de fietssnelweg tussen Haarlem en Amsterdam. De ene keer reed hij even op kop, daarna nam ik de leiding over. Dat zwijgzame was makkelijk en ongemakkelijk tegelijk. In je eigen cocon is het prettig toeven, op hetzelfde moment vraag je je af waarom je de ander niet een vriendelijk knikje gunt. Bijvoorbeeld bij een stoplicht waar je allebei voor rood staat te wachten.

Tot ik een klein bescheiden belletje hoorde. Ik draaide me om en zag dat hij een afslag had genomen. Kennelijk vond hij het de moeite waard om gepast afscheid te nemen. Ik wist niet hoe snel ik hem alsnog dat knikje moest toewerpen.

Paul Strijp, 19 juni 2022  

De Afghaanse mevrouw berooft mij van mijn vooroordelen

Mijn vooroordelen liepen me weer eens voor de voeten. "Zij zal wel de jongste bediende zijn" schoot door mijn hoofd toen een jonge, donkere vrouw met  hippe spijkerbroek in de brillenzaak de sterkte van mijn ogen ging meten. Daarbij ging zij zwijgzaam te werk. Na enige tijd voelde ik de behoefte, waarom weet ik ook niet, om de stilte te doorbreken.

"Neen, ik ben geen opticien, ik ben optometrist" antwoordde ze. Om er aan toe te voegen dat optometrie een HBO-opleiding is. Opticiens volgen een studie op MBO-niveau. "Optometrie is vooral puzzelen. Dat vind ik leuk. De studie zou eigenlijk universitair moeten zijn. Het liefst was ik in het toerisme gaan werken. Maar in de Afghaanse cultuur doe je je ouders een plezier als je in de zorg gaat werken. Zo ben ik hier beland."

Maar daar bleef het niet bij, mijn vooroordelen gingen verder in rook op. "Sinds drie maanden ben ik ook eigenaar van deze zaak. Ik wil er een kliniekje van maken, dus meer dan alléén maar een brillenzaak. Mijn liefde voor het toerisme beantwoord ik door veel te reizen en zo andere culturen te leren kennen."

Toen moest het mooiste nog komen. Een concurrent van haar had me voor de vervanging van mijn brillenglazen een offerte van 450 euro voorgeschoteld. En hoewel ook zij had vastgesteld dat mijn oogsterkte iets was verminderd, vond ze dat geen reden om me nieuwe glazen te verkopen. "Zo lang u zich comfortabel voelt met deze glazen, is het goed."

Een verrijkende zaterdagochtend-ervaring.

Paul Strijp, 19 juni 2022

Vergeten worden we toch

De ondraaglijkheid van het vergeten worden na de dood. Een onvermijdelijk proces waaraan wij allen moeten geloven. Over honderd jaar kent niemand je meer. Mocht je begraven willen worden, ook dan tekent zich de vervaging van de herinnering langzaam af.

De Deense fotograaf Torben Eskerod maakte er prachtige foto's van. Op de Romeinse begraafplaats Campo Verano. Tot vandaag te zien in Museum Hilversum. Na vandaag niet meer. Ook daarin schuilt het lot van de eindigheid.

Paul Strijp, 19 juni 2022

Applaus voor Madi

De omstandigheden zaten niet mee. Haar zoontje kon door corona niet naar school en moest noodgedwongen met haar mee naar kantoor. Het joch deed zijn best om braaf te zijn. Maar met zijn gedraai op de bureaustoel zorgde hij toch voor onrust. Zijn moeder bleef er stoïcijns onder. ‘Als ik je moet helpen met inloggen voor je les, dan moet je dat maar even zeggen, schat.’

Ondertussen meldde zich een aantal sociaal zwakke cliënten bij haar. Een vrouw die nog drie dagen had om een uithuiszetting te voorkomen. Daar waren kennelijk nog wat administratieve handelingen voor nodig. Die kon onze vrouw-met-het-zoontje niet verrichten vanwege de vrije dag van een collega. Onze vrouw-met-de-dreigende-uithuiszetting kon er aanvankelijk maar moeilijk begrip voor opbrengen. Maar uiteindelijk kalmeerde ze door de communicatieve kwaliteiten van haar gesprekspartner.

Die kwaliteiten liet ze ook zien in het gesprek met een andere cliënt waar ik als begeleider bij mocht zijn. Zelfde patroon. Onrust in het kantoor door het zoontje, dreigende en grote problemen voor de cliënt, een stoïcijnse en empathische hulpverlener. Die en passant ook nog eens ontspannen hielp met het invullen van zeer ingewikkelde formulieren voor de aanvraag van een uitkering.

Madi, heeft u daar weleens van gehoord? De mensen van Madi, afkorting voor ‘maatschappelijke dienstverlening’ leveren deze heldendaden.

Applaus voor Madi.

Paul Strijp, 28 november 2021 

Liever productie dan mensen

Tijdens de coronacrisis schroefden we ongemerkt onze productie op. Thuiswerkend vanachter ons schermpje. Waar we voorheen op kantoor nog informeel met elkaar babbelden plempten we onze agenda’s nu vol met de ene Zoom- na de andere Teams-meeting. Elk heel of half uur klikten we onszelf weg via het kruisje rechtsboven. ‘Ik moet naar een volgende call’ hoorde je de armoede van de Nederlandse taal weerklinken.

De meesten van ons beleefden vervolgens een fase van bezinning. Waar zijn wij nu helemaal mee bezig, vroegen we ons af. Arbodiensten sprongen er bovenop en predikten de balans tussen werk en herstel. Om de mensen massaal aan het ommetje door de buurt te zetten. Na het gedroomde einde van de coronacrisis vanwege de massale vaccinaties beloofden we elkaar plechtig die balans vast te houden. Bij onze nieuwe manier van werken, het hybride model, kon dat uitstekend. Ideaal toch?

Niets was minder waar. De opgeschroefde productienorm bleek geïnternaliseerd. Informele koffiepraatjes op kantoor kosten tijd. Want om elkaar fysiek te ontmoeten moet je meestal reizen. En tijdens dat reizen kun je ook aan een document of een andere afgesproken output-indicator (lees: aan productie) werken. Mensen spreken het niet hardop uit, ik ook niet. Maar je voelt iedereen nog steeds de afweging maken ten gunste van productie. Ten gunste van de ratrace dus. Hybride model of niet.

Die ratrace, die doen we ons zelf aan.

Paul Strijp, 17 november 2021

Theo Thijssen en de expats

 

Van horen zeggen.

Juffen en meesters van de Amsterdamse Theo Thijssen School moeten op Engelse taalles. De reden? 65% van de ouders van de leerlingen is expat. Deze mensen zijn de Nederlandse taal niet machtig. En dus moeten de docenten er aan geloven. Anders kunnen zij geen oudergesprekken voeren.

Wat zou de naamgever van de school hiervan gevonden hebben? Theo Thijssen, de auteur van onder meer Kees de jongen. Kees, een jongen in de Amsterdamse Jordaan die de hele dag droomt over hoe dingen in het leven zouden kunnen gaan. Die de zwembadpas loopt, een tred om je sneller te verplaatsen door een beetje voorovergebogen te hangen.

Zou Theo Thijssen zich omdraaien in zijn graf? Of zou hij erin berusten dat ook zijn Jordaan vroeg of laat ten prooi zou vallen aan de internationalisering van de stad?

Paul Strijp, 6 november 2021

Het eendimensionale thuiswerken

De één had net besloten om met zijn gezin naar het buitenland te verkassen. Wilde niet zijn hele leven ditzelfde type werk blijven doen. Een ander was het vertrouwen in de overheid verloren en ging tot haar eigen schrik niet meer stemmen. Een derde was thuis tijdens de lockdown bijna gek geworden. Met kleine kinderen en een partner met een burn-out. En de laatste was tijdens diezelfde lockdown kapot gegaan aan de eenzaamheid van een bestaan als alleenstaande.

Ik was gisteren weer eens op kantoor na een lange periode van gedwongen thuiswerken. Met een aantal collega's voerde ik wat informele koffiegesprekjes. En mijn conclusie was: het werken op kantoor heeft méér lagen dan het ééndimensionale thuiswerken.

Paul Strijp, 6 november 2021